Haberler
Türkmenistan'ın Hazar kıyısında rekor sayıda flamingo görüldü
03.02.2026Hazar Denizi'nin Türkmenistan'a ait kısmı, sulak alanlarıyla Avrasya su kuşlarının göçü, kışlaması ve yuvalanmasında önemli bir rol oynamaktadır. Ocak ayında, Hazar Rezervi personeli yıllık su kuşları sayımını gerçekleştirdi. Bu haber, Türkmenportal haber sitesi tarafından yayınlandı. Sayım, rekor sayıda flamingo olduğunu ortaya çıkardı. Anket, Türkmenistan kıyılarının neredeyse tüm su alanını kapsıyordu. Deniz seviyesindeki düşüşe ve bazı sulak alanların küçülmesine rağmen, Ocak ayındaki hava koşulları kuşlar için elverişliydi. Kaydedilen toplam birey sayısı 405.595 idi ve bu sayı 43 tür ve kimliği belirlenemeyen 4 türü içeriyordu. Her zamanki gibi, en fazla sayıda olan tür 179.904 bireyle su tavuğu oldu, onu 86.901 bireyle kırmızı boyunlu batağan ve 30.772 bireyle yeşilbaş ördek izledi. Tüylü ördek, kırmızı tepeli ördek ve çeşitli kuğu türleri de kaydedildi. Sayımın özel bir başarısı, 33.373 adet pembe flamingonun kaydedilmesi oldu; bu, gözlem tarihindeki en iyi sonuçtur. Bu tür sayım faaliyetlerinin sürdürülmesi, koruma alanlarının yönetimi, önemli ornitolojik bölgelerin korunması ve uluslararası Ramsar statüsünün teyit edilmesi açısından önemlidir.
Türkmen okul öğrencileri Tokyo'daki sergide resimlerini sergiledi
02.02.2026Türkmenistan'dan 26 genç yetenek, 22 Ocak-1 Şubat tarihleri arasında Tokyo'da düzenlenen “Art Beyond Boundaries” (“Sınırların ötesinde sanat”) okul sanat sergisinde eserlerini sergiledi. Bu bilgi, Türkmenistan Dışişleri Bakanlığı basın servisi tarafından açıklandı. Türkmen sanatçıların eserleri, ülkenin tematik duvarında sergilendi. Sergi, “Japonya-Avrasya” Derneği ve SUMI Uluslararası Derneği tarafından ortaklaşa düzenlendi. Ayrıca, 31 Ocak'ta Tokyo Ulusal Sanat Merkezi'nde sergi katılımcılarına takdir belgelerinin verildiği bir tören düzenlendi. Etkinliğe Japonya'daki yabancı elçiliklerin temsilcileri, “Japonya-Avrasya” Derneği ve SUMI Uluslararası Derneği liderleri, sanatçılar ve serginin konukları katıldı. Törenin sonunda tüm katılımcılara takdir belgeleri verildi.
Türkmenistan'ın İran Büyükelçisi, ECO Kültür Enstitüsü Başkanı ile görüştü
02.02.202629 Ocak'ta, Türkmenistan'ın İran İslam Cumhuriyeti Nezdinde Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisi İlyas Gayipov, ECO Kültür Enstitüsü'nün yeni atanan Başkanı Muhammad Hassan ile bir görüşme gerçekleştirdi. Bu bilgi, Türkmen diplomatik misyonunun basın servisi tarafından açıklandı. Görüşme, Tahran'daki üniversite binasında gerçekleşti. Görüşme sırasında, kültürel ve insani alanlarda işbirliği olanakları ele alındı. Ayrıca, katılımcılar 2026 yılı sloganı olan “Bağımsız ve Tarafsız Türkmenistan – Kararlı Kanatlı Atların Vatanı” altında ortak etkinlikler düzenleme olasılığını da tartıştılar.
Türkmenistan heyeti Esvatini'de teknoloji ve iş dünyasını tanıtıyor
02.02.2026Esvatini Krallığı'nda, “Aýdyň Gijeler” holding şirketinin kurucusu Hıdırberdi Abdurahmanov başkanlığındaki Türkmen iş heyeti katılımıyla toplantılar düzenlendi. AsmanNews'in haberine göre, ziyaret, geçen yıl Kral Mswati III'ün Aşkabat'a yaptığı ziyaret sırasında varılan anlaşmaların devamı niteliğindeydi. 27 Ocak'ta heyet, Dışişleri ve Uluslararası İşbirliği Bakanı Pholile Shakantu ve İçişleri Bakanı Prenses Lindiwe tarafından kabul edildi. Yüksek düzeyli temsilciler, ziyaretin stratejik önemini ve Türkmen şirketleriyle işbirliği yapmaya hazır olduklarını vurguladılar. 29 Ocak'ta, Esvatini Bilgi ve İletişim Teknolojileri Bakanı Savannah Maziya ile önemli bir toplantı yapıldı ve Bakan, “Aýdyň Gijeler”i stratejik bir ortak olarak nitelendirdi. Bakan, geçen yıl Türkmen ICT ve elektronik holdinginin fabrikasını ziyaret etmişti. Esvatini, bölgesel bir inovasyon merkezi olmayı planlıyor ve Türkmenistan'ın deneyimi, dijital dönüşüme ve gençler için istihdam yaratılmasına katkıda bulunabilir. Türkmen heyeti, Esvatini Başbakanı Russell Mmiso Dlamini tarafından da kabul edildi. Taraflar, ülkeler arasındaki ticaret dengesini güçlendirecek Türkmen tarafının şeker alımları da dahil olmak üzere ticari sözleşmeleri görüştü. Ziyaret, Ağustos 2025'te imzalanan Diplomatik İlişkilerin Kurulmasına İlişkin Protokolün başarılı bir şekilde uygulandığını teyit etti. Ortak çalışmalar, teknoloji, Türkmenistan'ın BT çözümlerinin uygulanması, iklime dirençli uygulamaların paylaşılması ve özel sermaye için koşulların yaratılmasına odaklanıyor. Ziyaret, yeni bir “Güney-Güney” işbirliği ekseninin oluşumunu ve Türkmenistan'ın teknoloji ve endüstriyel çözümler ihracatçısı olarak konumlanmasını gösteriyor.
Rasul Klıçev, Aşkabat'ta “Senfonik Resimler” konseri verecek
02.02.202617 Şubat'ta, sanat yönetmeni ve başorkestra şefi Rasul Klıçev yönetimindeki Türkmenistan Devlet Senfoni Orkestrası, Aşkabat sakinlerine ve başkentin misafirlerine “Senfonik Resimler” başlıklı bir konser sunacak. Bu haber, Türkmenportal tarafından verildi. Etkinlik, Mahtumkulu Ulusal Müzik ve Drama Tiyatrosu'nda saat 19:00'da başlayacak. Programda Rus bestecilerin tanınmış eserleri yer alacak: Modest Mussorgskiy'nin çeşitli müziksel imgeler ve sanat eserlerinin ruh halini bir araya getiren “Sergideki Resimler”; Nikolay Rimskiy-Korsakov'un senfonik resmi “Üç Mucize” ve senfonik süiti “Şehrazat”, üçüncü bölümü “Genç Prens ve Prenses” olarak adlandırılan; Anatoliy Lyadov'un Rus folkloru ve efsanelerine dayanan senfonik resmi “Baba Yaga”. Konser, dinleyicilere orkestra sesinin zenginliğini ortaya koyan, karakteristik imgeler, renkler ve müzikal dramlarla dolu canlı senfonik eserleri dinleme fırsatı sunacak.
Türkmen uzmanlar, “Atabay” gaz sahasında başarı elde etti
02.02.2026Türkmenistan'da, ulusal ekonominin kilit sektörlerinden biri olmaya devam eden petrol ve gaz endüstrisinin aktif gelişimi devam ediyor. AsmanNews'in haberine göre, önemli başarılardan biri, Ahal vilayetinin Ak Buğday ilçesinde, Orta Karakum gaz bölgesi içinde yer alan “Atabay” sahasında “Atabay-1” değerlendirme kuyusunun başarıyla açılması oldu. Kuyu, 1.200 metre tasarım derinliğine ulaştı ve üst ve alt Kretase dönemine ait dokuz formasyonun keşfi ve test edilmesi sırasında, sekizinin gaz içeren olduğu tespit edildi. 1.136-1.134 metre derinlikte, günde 284.000 metreküp akış hızına sahip, çevre dostu, kükürt içermeyen doğal gazın endüstriyel açıdan önemli akışına özel dikkat edildi. Kuyunun devreye alınması için üretim yönetimine devredilmesi planlanmaktadır. Bu, tüketicilere “mavi yakıt” tedarikini artıracak, ülkenin enerji güvenliğini güçlendirecek ve ihracat potansiyelini artıracaktır. Modern teknoloji ve ekipmanların kullanılması, gaz sahasının geliştirilmesinin verimliliğini artırmakta ve Türkmenistan'ın petrol, gaz ve jeoloji sektörlerinin istikrarlı gelişimini teyit etmektedir.
Türkmenistan ve Katar arasındaki akademik işbirliğinin geleceği tartışıldı
02.02.20261 Şubat'ta Türkmenistan'ın Katar Büyükelçisi Muratgeldi Seyitmammedov, Lusail Üniversitesi Rektörü Nitham Mohammed Hindi ile bir görüşme gerçekleştirdi. Bu haber Orient tarafından duyuruldu. Taraflar, iki ülke üniversiteleri arasında işbirliği olanaklarını ve Lusail Üniversitesi ile Türkmenistan'daki yükseköğretim kurumları arasında bir Mutabakat Zaptı imzalanması olasılığını görüştü. Toplantıya Lusail Üniversitesi Akademik İşlerden Sorumlu Başkan Yardımcısı Fatma Mansur Al-Mesleh ve Ticaret ve Yönetim Fakültesi Dekanı Adam Mohammed Ali Fadlallah da katıldı. Büyükelçi, Türkmenistan'ın iç ve dış politikası hakkında bilgi verdi. Ayrıca, 2026 yılının “Bağımsız ve Tarafsız Türkmenistan – Kararlı Kanatlı Atların Vatanı” Yılı ilan edildiğini duyurdu ve bağımsızlığın 35. yıldönümü için planlanan uluslararası bilimsel konferanslar hakkında konuştu.
Türkmenistan, Sergey Lavrov ile BDT Büyükelçilerinin toplantısına katıldı
02.02.202627 Ocak'ta, Türkmenistan'ın Rusya Federasyonu Nezdinde Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisi Esen Aydoğdıyev, Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile Moskova'da akredite olan BDT üye devletlerinin Büyükelçileri arasında düzenlenen toplantıya katıldı. Bu bilgi, Türkmen diplomatik misyonunun basın servisi tarafından açıklandı. Etkinliğe, BDT Genel Sekreteri Sergey Lebedev ve diğer Avrasya kuruluşlarının yürütme organlarının başkanları da katıldı. Samimi bir atmosferde gerçekleşen görüşmede, önemli uluslararası konular ele alındı ve 2025 yılına ilişkin çok taraflı işbirliğinin sonuçları özetlendi. Katılımcılar, yakın gelecek için dış politika koordinasyonunun güçlendirilmesi, ticari, ekonomik, kültürel ve insani bağların geliştirilmesi ve bölgesel güvenliği sağlamak için ortak önlemlerin alınması gibi öncelikli görevleri belirlediler.
Kahraman Arkadağ, maç için Aşkabat Olimpiyat Stadyumu'nun hazırlık durumunu inceledi
02.02.2026Türkmen halkının Milli Lideri, Türkmenistan Halk Maslahatı Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov, Aşkabat'taki Olimpiyat Köyü'nü ziyaret ederek, uluslararası futbol maçı için Olimpiyat Stadyumu'nun hazırlıklarını inceledi. Devlet haber ajansı TDH'ye göre, arena, AFC Şampiyonlar Ligi 2. Tur son 16 maçında “Arkadag” Futbol Kulübü ile Suudi Arabistan Krallığı'ndan “Al-Nassr” arasında oynanacak karşılaşmaya ev sahipliği yapacak. Kahraman Arkadağ, oyun sahasını, tribünleri ve altyapıyı inceledi. Türkmen halkının Milli Lideri, tüm organizasyonel sorunların zamanında çözülmesi ve her ayrıntının dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Taraftarlar, sporcular, antrenörler ve medyanın çalışmalarına özel dikkat gösterilmelidir. Türkmenistan Cumhurbaşkanı'na bağlı Arkadağ şehri İnşaatı Devlet Komitesi Başkanı D. Orazov, sahanın tamamen hazır olduğunu bildirdi. Ona göre, saha uluslararası standartlara uygun ve yıl boyunca kullanıma elverişli. Sezon dışında çim, koruyucu bir örtü ile kaplanıyor. Kahraman Arkadağ ayrıca, ilgili tüm yapıların çalışmalarını koordine etmek, maç için güvenlik, lojistik ve bilgi desteğini sağlamak talimatını verdi. Olimpiyat Köyü, Kahraman Arkadağ'ın girişimi ile inşa edildi. 2017'de 5. Asya Salon ve Dövüş Sanatları Oyunları'na, 2018'de Dünya Halter Şampiyonası'na, 2023'te Dünya Kuraş Şampiyonası'na ve diğer uluslararası turnuvalara ev sahipliği yaptı. Stadyum 45.000 seyirci kapasitesine sahip ve Orta Asya'nın en büyüğüdür. Kahraman Arkadağ, maçın futbolun gelişimi ve uluslararası spor işbirliği için büyük önem taşıdığını belirtti. Ziyaretinin sonunda, “Arkadag” takımına başarılı ve adil bir maç diledi.
Türkmenistanlı öğrenciler Buhara'daki olimpiyatlarda 46 madalya kazandı
02.02.2026Türkmenistan'daki üniversitelerin öğrencileri, 25-28 Ocak tarihleri arasında Buhara Devlet Üniversitesi'nde düzenlenen BIMO-2026 ve BIChO-2026 uluslararası olimpiyatlarında 46 madalya kazandılar. Bu bilgi, Türkmenistan Eğitim Bakanlığı basın servisi tarafından açıklandı. Olimpiyatlar matematik ve kimya dallarında düzenlendi. Yarışmalara 10 ülkeden 500'den fazla öğrenci ve 100 takım katıldı. Şampiyonalar bireysel ve takım turları, ayrıca öğretmenler toplantıları ve Buhara'nın tarihi anıtlarına geziler içeriyordu. Türkmenistan'dan katılanlar, yüksek seviyedeki hazırlıklarını göstererek 17 altın, 17 gümüş ve 12 bronz madalya kazandılar. Olimpiyatların konuları matematiksel analiz, lineer cebir, kombinatorik, organik, inorganik ve fiziksel kimyayı kapsıyordu. Öğrenciler için bu katılım, sadece bilgilerini sınamakla kalmayıp, uluslararası dostluklar kurma ve deneyimlerini paylaşma fırsatı da oldu.
Türkmenistan, ADB'nin iklim direnci projesine katılıyor
02.02.2026Türkmenistan, Asya Kalkınma Bankası'nın (ADB) su kaynaklarının yönetiminde sınır ötesi işbirliğini güçlendirmeyi ve iklim değişikliğine karşı dayanıklılığını artırmayı amaçlayan bölgesel projesine katılacak. Bu bilgi, internet yayını “Business Turkmenistan” tarafından duyuruldu. Proje ayrıca Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan'ı da kapsıyor ve Orta Asya Bölgesel Ekonomik İşbirliği (CAREC) programının su alanındaki çalışmaları kapsamında uygulanıyor. Teknik yardım bütçesi, ADB Özel Fonu tarafından 750 bin ABD doları olarak belirlenmiştir. Su kaynaklarının uyumlu bir şekilde yönetilmesi ve stratejik kararların paylaşılması için bölgesel bir platform oluşturulması planlanmaktadır. ADB, projenin kurumsal işbirliği mekanizmalarını güçlendireceğini ve iklim açısından sürdürülebilir su yönetimi araçlarını uygulayacağını vurguladı. Banka, 2000 yılından bu yana Türkmenistan ile işbirliği yaparak ihracat pazarlarının çeşitlendirilmesini ve bölgesel bağların güçlendirilmesini desteklemektedir.
Köneürgenç — Türkmen halkının yüzyıllara dayanan tarihinin ve dünya kültürünün paha biçilmez bir hazinesi
01.02.2026Türkmen halkı, tarih sahnesinde çok eski dönemlerden itibaren derin izler bırakmış kadim milletlerden biridir. Orta Çağlar boyunca Türkmenler, yalnızca ata yurtlarında değil; Asya, Avrupa ve Kuzey Afrika’nın çeşitli bölgelerinde devletler, hanlıklar, beylikler ve atabeylikler kurarak bu coğrafyaların siyasal, ekonomik ve kültürel yaşamında önemli roller üstlenmişlerdir. Bu tarihsel süreçte Köneürgenç Türkmen Devleti, yalnızca bölgesel düzeyde değil, aynı zamanda Güney ve Orta Asya’nın kültürel, ekonomik ve siyasal hayatı üzerinde de belirleyici etki yaratmış başlıca merkezlerden biri olmuştur. Köneürgenç, Türkmenistan’ın kuzeyinde, Daşoğuz vilayeti sınırları içerisinde, Amuderya Nehri’nin eski yatağı çevresinde yer almakta olup, antik şehircilik geleneği ile tarihi ve mimari anıtların yoğunlaştığı özgün bir merkez niteliği taşımaktadır. Köneürgenç (Harezmşahlar) Türkmen Devleti, Büyük Selçuklu Türkmen İmparatorluğu’nun zayıflamasının ardından tarih sahnesine çıkmıştır. XIII. yüzyıla kadar Harezmşahlar Devleti’nin başkenti olan şehir, kuruluşu VIII–IX. yüzyıllara dayansa da en geniş yayılımını ve en parlak gelişimini XI–XVI. yüzyıllar arasında yaşamıştır. Sultan Melikşah döneminden itibaren güçlenen bu merkez, ticaret ve kültürel etkileşim açısından önemli bir odak noktası hâline gelmiştir. X. yüzyıldan itibaren Ürgenç ve Kiçiürgenç gibi şehirlerden geçen kervan yolları üzerinde bulunması, Köneürgenç’i Asya ile Batı Avrupa arasında önemli bir ticaret merkezi konumuna yükseltmiştir. Burada pamuk, dokuma ürünleri, yün, değerli taşlar ve metal ürünler üretilerek uluslararası pazarlara sunulmuştur. Büyük İpek Yolu’nun başlıca kavşaklarından birinde yer alması, şehrin ekonomik potansiyelini daha da artırmıştır. Köneürgenç, Türkmen halkının ve tüm insanlığın eşsiz kültürel mirasının ayrılmaz bir parçası olup, İslam mimarisinin nadide örneklerini bünyesinde barındıran kadim bir şehirdir. Kubbe ile örtülü türbeleri, medreseleri ve mimari yapıların uyumlu düzeni, yüksek bir estetik ve sanatsal düzeyi yansıtmaktadır. Orta Çağlarda büyük bir bilim, kültür ve ekonomi merkezi olarak tanınan Köneürgenç, “İslam’ın kalbi” olarak anılmıştır. Şehir, tarihinde hem parlak yükselişlere hem de ağır yıkımlara tanıklık etmiş; ancak mimari eserleri aracılığıyla eşsiz bir sanat mirası olarak günümüze ulaşmıştır. Köneürgenç Türkmen Devleti’nde kültür ve sanat özel bir yere sahip olmuştur. Tarihi kaynaklarda şehir halkının misafirperverliği, çalışkanlığı, cesareti ve toplumsal hayattaki aktifliği özellikle vurgulanmaktadır. XIV. yüzyılda Ürgenç, Altın Orda ile kurduğu iş birliği sayesinde kültürel ve ekonomik açıdan daha da gelişmiş; medreseler, kütüphaneler ve bilim merkezleri oluşturulmuştur. Mamuniler Sarayının âlimlerin toplandığı bir merkez olarak “Akademi” adıyla anılması, bunun açık bir göstergesidir. Köneürgenç’teki mimari sanat, gelişmiş inşaat teknikleri ve yüksek estetik anlayışıyla öne çıkmıştır. XIII–XIV. yüzyıllarda inşa edilen kubbeli türbeler ve medreselerde özgün mimari çözümler yaygın olarak kullanılmıştır. Sultan Tekiş Türbesi, çadır biçimli kubbesi, kare planı ve geometrik süslemeleriyle özellikle dikkat çekmektedir. Kubbenin iç yapısındaki kaburgalar, tuğlaların uyumlu dizilişi ve dış cephede kullanılan mavi sırlı tuğlalar, dönemin mimarlık sanatının ulaştığı yüksek seviyeyi göstermektedir. Bu dönemde mimarlık, yalnızca bir inşa faaliyeti değil; aynı zamanda dini, sosyal ve estetik açıdan toplumu birleştiren önemli bir sanat dalı olarak işlev görmüştür. Dini ve manevi miras da Köneürgenç Türkmen Devleti’nde özel bir öneme sahip olmuştur. Sultan Ali ve Necmeddin Kübra türbeleri, tasavvuf, eğitim ve dini sanatın önemli merkezleri olarak tanınmıştır. Bu yapılar yalnızca mezar olarak değil; geometrik süslemeleri, bezeme sanatları ve kubbeli mimarisiyle bütüncül kültürel ve manevi merkezler şeklinde tasarlanmıştır. Şehrin su yönetim sistemi, pazarları ve kervan yollarıyla kurduğu uyum, Köneürgenç’i ticari, kültürel ve siyasal açıdan stratejik bir merkez hâline getirmiştir. Köneürgenç, 2005 yılında UNESCO Dünya Kültürel Miras Listesi’ne dâhil edilmiştir. Bu kadim şehir, yalnızca geçmişin tarihi bir merkezi olarak değil; günümüzde de Türkmenistan’ın kültürel, siyasal ve turistik açıdan önemli sembollerinden biri olarak öne çıkmaktadır. Günümüze ulaşan mimari anıtlar ve kervan yolları, Köneürgenç’in Büyük İpek Yolu’nun kalbi olarak dünya çapında tanıtılmasına hizmet etmektedir. Bunun yanı sıra, Ekim 2015’te Astrahan’da gerçekleştirilen Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) Dışişleri Bakanları Konseyi toplantısında, Türkmenistan’da bulunan Daşoğuz şehri 2016 yılı için BDT’nin “Kültür başkenti” ilan edilmiştir. Bu karar doğrultusunda Türkmenistan’da “Topluluğun Kültür Başkentleri” programı hayata geçirilmiştir. Program, BDT ülkeleri arasındaki kültürel ilişkileri güçlendirmeyi, iş birliğini genişletmeyi ve ülkeler arasındaki ekonomik ve siyasal ilişkiler için elverişli koşullar oluşturmayı amaçlamaktadır. Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov ile Türkmen halkının Milli Lideri, Kahraman Arkadağ Gurbanguli Berdimuhamedov’un liderliğinde, ülkede tarihi ve kültürel mirasın korunması, incelenmesi ve dünya çapında tanıtılması devlet politikasının öncelikli yönlerinden biri olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda, Köneürgenç gibi dünya çapında öneme sahip tarihi merkezlerde mimari anıtların restorasyonu, bilimsel araştırmaların yürütülmesi ve bunların uluslararası düzeyde tanıtılması yönünde sistemli çalışmalar gerçekleştirilmektedir. Devlet tarafından hayata geçirilen bu faaliyetler, ulusal mirasın korunmasını sağlamakla kalmayıp, onun evrensel kültür içindeki yerini daha da güçlendirmektedir. Sonuç olarak, Köneürgenç Türkmen Devleti’nin tarihi, yalnızca kadim bir devletin geçmişi olarak değil; aynı zamanda Orta Asya’nın kültürel, sanatsal ve mimari mirasına büyük katkılar sunmuş önemli bir merkez olarak tarihe geçmiştir. El-Biruni ve İbn Sina gibi büyük alimlerin bilimsel geleneğini yaşatan bu kutsal topraklar, özgün mimarisi, ekonomik potansiyeli ve Büyük İpek Yolu ile bağlantılı tarihi rolü sayesinde günümüzde de uluslararası araştırmacıların ve turistlerin ilgisini çekmeye devam etmektedir.
Ayrıca okuyun
Reklam
Bizi Zen'de okuyun
