Haberler
Türkmenistan milli takımı Jautıkov Olimpiyatları'nda başarılı bir performans sergiledi
18.01.2026Türkmenistanlı öğrenciler, 10-15 Ocak 2026 tarihleri arasında Almaty'da düzenlenen 22. Uluslararası Jautıkov Matematik, Fizik ve Bilişim Olimpiyatları'nda 16 madalya kazandı. Bu bilgi, IIC tarafından açıklandı. Kazakistan Eğitim Bakanlığı'na bağlı “Daryn” Merkezi tarafından düzenlenen yarışmaya 16 ülkeden 600'den fazla öğrenci katıldı. Türkmenistan takımı 28 okul öğrencisinden oluşuyordu ve bir altın, dört gümüş ve 11 bronz madalya kazandı. Matematik dalında altın madalya, Aşkabat'taki 86 numaralı okulun 10. sınıf öğrencisi Hemra Gurbanov tarafından kazanıldı. Bu dalda gümüş madalyalar Malikşa Meylismuradov (86 numaralı okul), Murat Ruslanov (97 numaralı okul) ve Selim Hommatdurdıyev (135 numaralı okul) tarafından kazanıldı. Matematik dalında bronz madalyalar Seyitgeldi Hocamuhammedov, Sancar Hocaniyazov, Söyünmuhammet Geldimammedov, Begli Işanmuradov, Kümüş Nobatova ve Begenç Gummanov tarafından kazanıldı. Fizik yarışmasında Dövlet Annamuradov gümüş, Nurgeldi Annagurdov ise bronz madalya kazandı. Bilgisayar bilimleri bölümünde Hocamuhammet Hıdırov, Ihlas Annamuradov ve Kasım Köçekov bronz madalya kazandı. Bu, 2026 yılında Türkmen gençlerin ilk büyük uluslararası zaferidir.
Türkmenistan, Aşkabat-Türkmenbaşı demiryolunun modernizasyonuna başlayacak
18.01.2026Devlet haber ajansı TDH'ye göre, Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov, Aşkabat-Türkmenbaşı demiryolu hattının modernizasyonu projesini onayladı. Girişim, 16 Ocak'ta Türkmenistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Mammethan Çakiyev tarafından hükümet toplantısında sunuldu. Demiryolu hattı, ülkenin çeşitli bölgelerini Türkmenbaşı Uluslararası Limanı'na bağlamakta ve ulusal demiryolu ağının “Lapis Lazuli”, “TRACECA”, “Kuzey-Güney” ve “Doğu-Batı” uluslararası ulaşım koridorlarına entegre edilmesinde önemli bir rol oynamaktadır. Devlet Başkanı, Türkmenistan'ın ulaşım ve lojistik sisteminin gelişiminin olumlu dinamiklerini ve transit potansiyelinin büyümesini vurguladı. Başbakan Yardımcısı, modernizasyon projesinin uygulanmasını organize etmekle görevlendirildi.
Bağımsız ve Tarafsız Türkmenistan – Kararlı Kanatlı Atların Vatanı
18.01.2026Türkmenistan’ın kalkınma stratejisinde, ulusal değerlerin korunması ve bunların uluslararası alanda tanıtılması, devlet politikası önceliklerinden biri olarak kabul edilmektedir. Bu bağlamda, Türkmen Ahal-teke atlarına özel önem verilmektedir. Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov ve Türkmen halkının Milli Lideri, Türkmenistan Halk Maslahatı Başkanı Gurbanguli Berdimuhamedov, bu asil atları yalnızca tarihi miras olarak değil, aynı zamanda ulusal ruhun, devlet olgusunun ve uluslararası itibarın önemli bir sembolü olarak değerlendirmektedir. Türkmen halkının tarihi gelişim sürecinde, ulusal değerlerin devlet ilkeleriyle uyumlu şekilde bütünleşmesi her zaman özel bir önem taşımıştır. 2026 yılı için belirlenen “Bağımsız ve Tarafsız Türkmenistan – Kararlı Kanatlı Atların Vatanı” sloganı, bu bütünlüğün açık bir ifadesidir. 26 Aralık 2025 tarihinde Türkmenistan Meclisi Kararıyla onaylanan slogan, ulusun tarihî deneyimini, güncel kalkınma yolunu ve geleceğe yönelik yüksek hedeflerini tek bir kavramsal çerçevede birleştirmektedir. Slogan yalnızca kelimelerin uyumu değil, Türkmen devlet anlayışının ideolojik temellerini, ulusal ruhu ve sürdürülebilir kalkınma felsefesini de ortaya koymaktadır. Türkmen Ahal-teke atlarının tarihi binlerce yıla uzanmaktadır. Tarihin en eski dönemlerinden beri Türkmen halkı atlarla iç içe yaşamış, onların gücüne, dayanıklılığına ve sadakatine güvenerek hayatını şekillendirmiştir. Büyük İpek Yolu üzerinde yer alan Türkmen topraklarında atlar yalnızca bir ulaşım aracı değil, aynı zamanda ekonomik, askeri ve siyasi ilişkilerin önemli bir parçası olmuştur. Sloganda kullanılan “kararlı kanatlı atlar” ifadesi, bu tarihî deneyime dayanmaktadır. Bu kavram, dinamik, güvenli ve hedefe yönelmiş bir kalkınma yolunu simgelemektedir. Tarih boyunca at üzerinde elde edilen zaferler, aşılmış çöller ve kurulan devletler, Türkmen halkının gelişime olan inancının ruhsal temelini oluşturmuştur. “Bağımsız ve Tarafsız Türkmenistan” kavramı, sloganın siyasi anlamının temelini oluşturmaktadır. Bağımsızlık, ulusun kendi kalkınma yolunu belirleme hakkını simgelerken; tarafsızlık, Türkmenistan’ın barışa, istikrara ve uluslararası iş birliğine bağlılığını göstermektedir. Türkmen Ahal-teke atlarının ulusal simge olarak yükseltilmesi ve uluslararası platformlarda temsil edilmesi, bu politikanın kültürel ifadesidir. Asil, barışsever, güçlü ve dayanıklı bu atlar, ülkenin tarafsız duruşunun özünü temsil etmektedir. Türkmen düşüncesinde “at-murat” kavramı — at ile amaç birliği — yalnızca bir sözcük değil, yaşam felsefesidir. At, hareket ve eylemi; murat ise hedefi, hayali ve geleceği simgeler. Slogan içinde bu kavramın kullanılması, ulusun belirlenmiş hedeflere doğru kararlı adımlarla ilerleme azmini yansıtmaktadır. Toplumsal yaşamda, insan ve at arasındaki ilişki geleneksel olarak eğitimsel bir değer taşımaktadır; genç nesillerde sabır, sorumluluk, çalışma disiplini ve amaç odaklılık gibi nitelikler geliştirilmiştir. Günümüzde, at yetiştiriciliği ve ulusal binicilik sporları toplumun ruhsal bütünlüğünü güçlendirmeye devam etmektedir. Türkmen geleneklerinde atlara her zaman özel bir saygı gösterilmiştir. Atlar saf, sadık ve yol gösterici varlıklar olarak kabul edilmiştir. Atlara iyi davranmak ve onları korumak, ulusal ahlak anlayışının ayrılmaz bir parçası olmuştur. Bu manevi değerler günümüzde de geçerliliğini korumakta, Ahal-teke atları yalnızca maddi bir miras değil, aynı zamanda ruhsal bir değer olarak kabul edilmektedir. Slogandaki at imgesi de doğrudan bu derin kültürel anlayıştan kaynaklanmaktadır. Türkmen edebiyatında da Ahal-teke atları kahramanlık, özgürlük ve sadakat sembolü olarak yüceltilmiştir. “Köroğlu” destanında Gırat ve Dürat gibi atlar, Türkmen halkının adalet ve cesaret ideallerinin edebi tezahürü olarak tasvir edilmiştir. Bu zengin edebi miras, sloganın anlamını daha da derinleştirerek, atın yalnızca tarihî değil, kültürel ve manevi boyutta da halk bilincinde yaşadığını göstermektedir. Sloganın kabul edilmesinin bir diğer önemli nedeni, bunun Doğu takvimine göre At Yılı ile örtüşmesidir. At Yılı, hareketin, gelişimin ve yeni fırsatların simgesidir; bu durum, sloganın içeriğiyle tam bir uyum göstererek, Ahal-teke atlarının Türkmen toplumundaki önemini daha da artırmaktadır. Kahraman Arkadağ’ın önderliğinde, Türkmen atlarının saf kanını korumak, bilimsel temelde geliştirmek ve uluslararası alanda tanıtmak için kapsamlı çalışmalar yürütülmüştür. Ahal-teke atlarının gen havuzunun korunması, modern at yetiştiriciliği tesislerinin kurulması ve uluslararası iş birliğinin geliştirilmesi devlet düzeyinde sistematik olarak gerçekleştirilen önlemler arasındadır. Bu girişimler, Türkmenistan Cumhurbaşkanı önderliğinde başarıyla sürdürülmekte, Ahal-teke atları ulusal kalkınma stratejisinin ayrılmaz bir parçası haline gelmektedir. Binicilik sporunun geliştirilmesi, uluslararası yarışmalar ve etkinliklerin düzenlenmesi ile resmi devlet törenlerinde atların öne çıkarılması, bu politikanın somut göstergesidir. Türkmen Ahal-teke atlarının dünya kültürel mirasının ayrılmaz bir parçası olarak tanınması, bu alandaki devlet politikasının en önemli sonuçlarından biridir. Türkmen atçılığı sanatı ve buna bağlı gelenekler, UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Miras Temsili Listesi’ne kaydedilmiş ve uluslararası alanda resmi olarak tanınmıştır. Bu olay, Türkmen halkının ulusal mirasının yalnızca ulusal değil, aynı zamanda evrensel değer olarak kabul edildiğini göstermektedir. Bu başarı, Türkmenistan Cumhurbaşkanı ve Kahraman Arkadağ’ın ulusal mirası koruma ve dünya çapında tanıtma politikalarının bir sonucudur. UNESCO’nun bu tanıması, Türkmen atlarının tarihî, kültürel ve manevi öneminin uluslararası toplum tarafından yüksek değer gördüğünün açık kanıtıdır. Sonuç olarak, “Bağımsız ve Tarafsız Türkmenistan – Kararlı Kanatlı Atların Vatanı” sloganı, Türkmen halkının tarihî yolunu, güncel devlet politikasının özünü ve ulusun geleceğe olan güvenini bütüncül biçimde yansıtmaktadır. Bu slogan, saf kanlı atı yalnızca ulusal ruhun bir sembolü olarak değil, aynı zamanda amaç odaklı kalkınmanın ve devlet olgusunun canlı simgesi olarak sunmaktadır.
Köytendağ suları: doğal kaynaklar ve vadideki rolleri
17.01.2026Köytendağ, yerel halk ve turistler için önemli olan birçok doğal kaynak, nehir, şelale ve gölü korumuştur. Bu haber, haber sitesi Asmannews tarafından yayınlanmıştır. Kaynaklar, verimli bir vadiden akan Köytenderya nehrini beslemektedir. Bazı kaynaklar ilkbaharda karların erimesiyle kabarcıklar halinde fışkırır, ancak yaz aylarında kurur. Köyten köyü yakınlarındaki Aksu kaynağı, temiz suyu ile ünlüdür. Umbar-dere geçidinde, turistler Umbar kabile kahramanının efsanesiyle bağlantılı bir şelaleye ilgi duymaktadır. Hocagaravul geçidindeki Sümmül şelalesi, dağ yerleşimlerinde yaşamın hatırasını korumaktadır. Baş Bulak ve Mürze Bedil Ata'nın küçük kaynakları, bir zamanlar Amuderya'nın sağ kolu olan Köytenderya nehrini oluşturur, diğer kaynaklardan su toplar ve vadinin tarlalarını besler. Bölgedeki en uzun geçit olan Daray-dere (29 km), yaklaşık 3.000 metre yükseklikte başlar. Geçidin dibinde, yerlilerin sulama için kullandıkları ve çamurla yataklarını güçlendirdikleri on şelaleli bir akarsu akar. 2.000 metreden fazla yükseklikte, Kurşun mağdanlı köyünün 2.000'den fazla meyve ağacının bulunduğu bahçesini besleyen bir kaynak bulunmaktadır. Özellikle değerli olan Çilon-Ata unabi korusu, sıcak havalarda bile serin olup, hidrojen sülfür kaynağı da dahil olmak üzere kristal berraklığında kaynaklara sahiptir. Gül-gül kaynağı Köyten'e su sağlar ve unabi korusunun karşısındaki kaynak, bölge sakinlerine ve yerel bir işletmeye içme suyu sağlayan Aygır Kel rezervuarını oluşturmuştur. Kışın bu kaynaklar Kete-Köl Gölü'nü doldurur, yaz ve sonbaharda ise sulama için kullanılır.
“Guwlyduz” işletmesi 2025 yılında 97.000 ton tuz üretti
17.01.2026Hazar Denizi kıyısındaki Guvlumayak köyünde, Türkmenistan'ın en büyük ve en eski tuz üreticisi olan “Guwlyduz” işletmesi bulunmaktadır. Orient haber ajansına göre, 2025 yılında üretim 97.000 tonu aşarak planın %102,2'sini gerçekleştirdi. “Guwly” yatağı, dünyanın en büyük yataklarından biridir. Burada tuz doğal olarak oluşur: deniz suyu, güneş ve rüzgar altında nehir ağzında buharlaşarak saf kristaller bırakır. Bu nedenle tuz, derin kimyasal arıtmaya ihtiyaç duymaz ve hem gıda hem de endüstri için yararlı olan mikro elementleri korur. 2025 yılında 97.053 ton tuz üretildi: 86.270 ton kaba endüstriyel tuz ve 23.000 ton paketlenmiş gıda sınıfı tuz, ülke geneline tedarik edildi. Üretim, bölgenin doğal dengesini koruyarak çevre standartlarına uygun olarak gerçekleştiriliyor. “Guwlyduz” ürünleri sadece yemek pişirmede kullanılmamaktadır. Saf tuz, tekstil endüstrisi, tıp, balneoterapi ve petrol ve gaz sektöründe de talep görmektedir. Tüm çıkarma süreci neredeyse hiç elektrik gerektirmez — ana “işçi” güneştir, deniz suyunu özel hasat makineleriyle toplanan kristallere dönüştürür.
Türkmenistan'da Orta Asya ekonomileri için BM Özel Programı Haftası düzenlenecek
17.01.2026Devlet haber ajansı TDH'ye göre, Türkmenistan, ekonomik forum, ilgili çalışma gruplarının toplantıları ve ikili görüşmelerin yer alacağı BM Orta Asya Ekonomileri Özel Programı (SPECA) Haftası'na ev sahipliği yapacak. Bu haber, 16 Ocak'ta Türkmenistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Hocamurat Geldimuradov tarafından bir hükümet toplantısında duyuruldu. Etkinlikler sırasında katılımcılar, ekonomi, enerji, su kaynakları ve çevre koruma alanlarında işbirliğinin genişletilmesini tartışacaklar. Bölgedeki enerji ve ulaşım bağlantılarının verimliliğinin artırılmasına özel önem verilecek. Ayrıca program, BM standartlarını kullanarak dijital ticaret ve ekonomik koridorların iyileştirilmesine ilişkin tartışmaları da içeriyor. SPECA, beş Orta Asya ülkesini bir araya getiriyor ve BM Asya ve Pasifik Ekonomik ve Sosyal Komisyonu (ESCAP) himayesinde faaliyet gösteriyor.
Rusya Büyükelçisi: Türkmenistan-Rusya üniversitesi anlaşması tamamlanmak üzere
17.01.2026Aşkabat'ta bir Türkmen-Rus üniversitesinin kurulmasına ilişkin hükümetler arası anlaşma taslağı son aşamasına geldi. Türkmenportal'a göre, bu bilgi Rus Büyükelçisi Ivan Volınkin tarafından açıklandı. Ona göre, belge Türkmenistan'ın başkentinde bir Rus-Türkmen üniversitesinin kurulması ve işletilmesi için gerekli koşulları belirliyor. Ivan Volınkin, Türkmenistan'dan 54.000'den fazla öğrencinin Rus üniversitelerinde eğitim gördüğünü belirtti. 2025 yılında, Rusya Federasyonu hükümetinin Türkmen başvuru sahipleri için kotası 500 devlet tarafından finanse edilen yerdi. Gündemde ayrıca, 2002 yılından beri faaliyet gösteren A.S. Puşkin Türkmen-Rus Ortak Ortaokulu'nun alt sınıfları için yeni bir bina inşa etme projesi de yer alıyor. Büyükelçi, 2025 yılında Rusya-Türkmenistan kültür alanındaki işbirliğinin aktif olarak devam ettiğini söyledi. 190'dan fazla insani etkinlik düzenlendi ve bu etkinliklere yaklaşık 16.000 kişi katıldı. Aşkabat seyircisinin, Rus klasiklerinin eserlerinin yer aldığı konserleri içeren Rus Büyükelçiliğinin müzik projesi “Diplomatiçeskiye notki” (Diplomatik notalar) ile ilgilendiğini ayrı olarak belirtti.
Türkmenistan ve Ermenistan, Erivan'da iş işbirliğinin geliştirilmesini görüştü
17.01.202615 Ocak'ta, Türkmenistan ve Ermenistan Cumhuriyeti hükümet kurumları ve iş çevrelerinin temsilcilerinin katılımıyla Erivan'da bir iş toplantısı düzenlendi. Bu bilgi, Türkmenistan Dışişleri Bakanlığı basın servisi tarafından açıklandı. Toplantıya tekstil ve gıda endüstrisi, tarım, ilaç, ulaştırma ve lojistik, mücevher ve turizm sektörlerinde faaliyet gösteren şirketler katıldı. Ermenistan Cumhuriyeti Sanayiciler ve Girişimciler Birliği Başkan Yardımcısı N. Karamanukyan, Türkmenistan Sanayiciler ve Girişimciler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi B. Arazov ve Ermenistan Cumhuriyeti Ekonomi Bakan Yardımcısı Edgar Zakaryan birer konuşma yaptı. Konuşmalarda ikili ticaret, iş koşulları ve yatırım çekiciliği konuları ele alındı. Katılımcılara ayrıca Türkmenistan ve Ermenistan'daki iş ve yatırım fırsatları hakkında sunumlar yapıldı. Toplantı sırasında, şirket temsilcileri arasında işbirliğinin genişletilmesi konusunda ikili görüşmeler yapıldı.
“Made in Turkmenistan” markası Almanya'daki fuarda tekstil ürünlerini sergiledi
17.01.202613-16 Ocak tarihleri arasında Almanya, dünyanın en büyük tekstil fuarı olan “Heimtextil 2026”ya ev sahipliği yaptı. Türkmenistan Tekstil Sanayi Bakanlığı için bu etkinliğe katılım, yıla güçlü bir uluslararası başlangıç oldu: Orient haber ajansına göre, “Made in Turkmenistan” markası rekabet gücünü kanıtladı. Karmaşık desenlerin ve tasarımcı görüntülerin yüksek kesinlikte uygulanmasına olanak tanıyan dijital baskı, Türkmenistan standında özellikle dikkat çekti. Bu, uzun ömürlü tasarımlara sahip kişiselleştirilmiş tekstil ve iç mekanlar için fırsatlar sunuyor. 65 ülkeden 3.000 katılımcı arasında Türkmen üreticiler, alıcılar ve tasarımcılarla başarılı görüşmeler gerçekleştirerek sektörün küresel entegrasyona hazır olduğunu gösterdi. Frankfurt deneyiminin ardından, 4-6 Haziran tarihlerinde Aşkabat'ta “TurkmenTextile Expo 2026” fuarı düzenlenecek ve yabancı ortaklar Orta Asya'da küresel trendleri uygulamaya davet edilecek.
Batız Doğa Koruma Alanında bir dişi leopar ve yavrusu kaydedildi
16.01.2026Batız Devlet Doğa Koruma Alanında yavrusu olan ikinci bir dişi Yakın Doğu leoparı görüldü. Bu haber, Türkmenistan Çevre Koruma Bakanlığı tarafından duyuruldu. Bir kamera tuzağı, dişiyi koruma alanında takip eden yavruyu yakaladı. Yakın Doğu leoparı, en nadir yırtıcı hayvanlardan biridir ve Kırmızı Kitap'ta yer almaktadır. Uzmanlara göre, yavrusu olan ikinci bir dişinin ortaya çıkması, bölgede istikrarlı bir üreme popülasyonunun oluştuğunu gösteriyor. Daha önce, leoparlar burada sadece ara sıra görülebiliyordu. Nadir türlerin izlenmesi, Conservation X Labs ile işbirliği içinde gerçekleştiriliyor. Kamera tuzaklarından elde edilen materyaller, doğa koruma önlemlerinin etkinliğini değerlendirmek için kullanılıyor. Batız Doğa Koruma Alanı, 1941 yılında Türkmenistan'ın güneyinde, Tecen ve Murgab nehirleri arasında kuruldu. Bu bölgede karakal, çizgili sırtlan, urial, ceylan ve nadir kuş türleri yaşıyor.
Aşkabat'ta Türkmenistan ve İran üniversitelerinin işbirliği konuları ele alındı
16.01.202614 Ocak'ta, Mahtumkulu Türkmen Devlet Üniversitesi'nde İran İslam Cumhuriyeti Büyükelçisi ve Kültür Danışmanı Abdolreza Abbasi, üniversite rektörü ve üniversite yönetiminin katılımıyla bir toplantı düzenlendi. Bu bilgi, üniversitenin basın servisi tarafından açıklandı. Taraflar, Türkmenistan ve İran'daki yükseköğretim kurumları arasında işbirliğinin geliştirilmesi konusunu görüştü. Gündemde, Farsça dil yarışmasının düzenlenmesi, uluslararası etkinliklere katılım, ortak kültür projelerinin uygulanması ve bilim, eğitim ve kültür alanlarında işbirliği konuları yer aldı. Ziyaret sırasında konuklar, Farsça dil programının öğrencileri ve öğretmenleriyle bir araya geldi. İran İslam Cumhuriyeti Kültür Merkezi, üniversiteye Türkmence ve Farsçaya çevrilmiş İranlı şairlerin kitaplarını ve ders kitaplarını hediye etti.
UNICEF, Türkmenistan'a ilişkin “2050 Nesli” araştırmasının sonuçlarını yayınladı
16.01.2026Türkmenistan'daki UNICEF, “Orta Asya'da 2050 Nesli” başlıklı bölgesel bir rapor ve ülkeye ilişkin özel bir ek yayınladı. Bu haber, “Business Turkmenistan” çevrimiçi yayın tarafından duyuruldu. Türkmenistan Maliye ve Ekonomi Bakanlığı, Meclis ve sosyal sektörlerin temsilcileri, çocuklara yapılan yatırımların uzun vadeli kalkınmaya nasıl katkıda bulunabileceğini ele alan tartışmaya katıldı. Belge, 2050 yılına kadar ülkenin demografik potansiyelini kullanmak için bir Yol haritası içeriyor. Çalışma, kaliteli eğitim, sağlık hizmetleri ve sosyal korumaya odaklanmanın 2050 yılına kadar ekonomik büyümeyi %9 artırabileceğini ve gelecek nesilleri iklim değişikliği ve ekonomik dönüşüm gibi küresel zorluklara hazırlayabileceğini gösteriyor.
Ayrıca okuyun
Reklam
Bizi Zen'de okuyun
