BM Genel Kurulu’nun 81. oturumunda Türkmenistan, uluslararası barış ve güvenliği güçlendirmeyi ve önleyici diplomasi, sürdürülebilir ulaşım ile iklim ve insani yardım alanlarında işbirliğini teşvik etmeyi amaçlayan girişimler sunacak. Bu haber, TDH haber ajansı tarafından duyuruldu.

Öneriler arasında, barış, güvenlik ve önleyici diplomasi ilkelerine dayalı bir Evrensel Barış Stratejisi’nin hazırlanması konusunda hükümetlerarası istişareler düzenlenmesi yer alıyor. Türkmenistan ayrıca, 2027–2037 yıllarını “Birleşmiş Milletler Diyalog ve Önleyici Diplomasi On Yılı” ilan etmeyi ve BM çerçevesinde “Çok Taraflılık ve Devletlerin Egemen Eşitliği Dostları Grubu”nu kurmayı önerecek.

Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov’un Barış ve Tarafsızlık Üniversitesi kurulması önerisinin hayata geçirilmesine yönelik çalışmalar devam edecek. Özellikle, Türkmenistan Dışişleri Bakanlığı Uluslararası İlişkiler Enstitüsü bünyesindeki Barış ve Tarafsızlık Bölümü’nde bir Barış, Tarafsızlık ve Önleyici Diplomasi Akademik Merkezi’nin kurulması konusunun görüşülmesi planlanmaktadır.

Dijital teknolojilere ve yapay zekaya özel önem verilecektir. Türkmenistan, BM himayesinde “Uluslararası İlişkiler ve Diplomaside Yapay Zekanın Barışçıl Kullanımına İlişkin Uluslararası Kod”un geliştirilmesini savunacaktır. Ayrıca Aşkabat’ta dijital güven ve yapay zekanın sorumlu kullanımı konularında uluslararası uzmanlar arasında bir diyalog düzenlenmesi planlanmaktadır.

Önleyici diplomasi alanında Türkmenistan, BM Genel Kurulu’na “Birleşmiş Milletler Orta Asya Önleyici Diplomasi Bölgesel Merkezi’nin Rolü” konulu bir karar taslağını değerlendirmesini önerecektir.

Ulaşım ve ticaret lojistiği gündemin önemli bir yerini alacaktır. Türkmenistan, “2026–2035 BM Sürdürülebilir Ulaşım On Yılı”na ilişkin kararın uygulanmasına devam edecek ve Sürdürülebilir Ulaşım Bağlantıları Küresel Atlası’nın oluşturulmasına yönelik çalışmalara devam edecektir. BM himayesinde Türkmenistan’da bir Uluslararası Sürdürülebilir Ticaret Lojistiği ve Gümrük İşbirliği Merkezi kurulmasının değerlendirilmesi için bir öneri sunulacaktır.

Buna ek olarak, ülke, BM’nin himayesinde, Hazar Denizi üzerinden Güney ve Orta Asya’yı Avrupa’ya bağlayan bölgeler arası bir ulaşım koridorunun oluşturulmasını önerecektir.

Çevre ve iklim gündemi de öncelikli konular arasında yer almaya devam edecektir. Türkmenistan, Aşkabat İklim Diyaloğu’nun kurulmasını önerecek ve kuraklık ile su kıtlığından etkilenen bölgelerde iklim direncini güçlendirmeye yönelik girişimler sunacaktır. Ayrıca, “Herkes İçin Sürdürülebilir Enerji” başlıklı üst düzey forumun hazırlıklarına ilişkin istişareler düzenlenmesi planlanmaktadır.

İnsani yardım alanında Türkmenistan, Orta Asya Kadınlar Diyaloğu’nu geliştirmeye devam edecek ve “Kadınlar, Barış ve Güvenlik” gündemi çerçevesinde BM Barış İnşası Komisyonu ve BM Kadın Birimi ile işbirliği yapacaktır. Aynı zamanda, “Gençlik, Barış ve Güvenlik” gündemi kapsamındaki uluslararası ve bölgesel girişimlere gençlerin katılımı genişletilecektir.

Uluslararası hukuk alanında Türkmenistan, 2028 yılını Uluslararası Hukuk Yılı ilan etme girişimini desteklemeye devam edecektir. Bu hazırlıkların bir parçası olarak, Türkmenistan’da uluslararası hukuk, silahsızlanma, tarafsızlık, önleyici diplomasi ve sürdürülebilir kalkınma arasındaki karşılıklı ilişkiler konusunda bir Uluslararası Forum düzenlenmesi önerilmektedir.

Türkmenistan ayrıca, 2026–2028 dönemi için Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal Konseyi (ECOSOC) üyesi olarak çalışmalarına ve BM sistemi içindeki diğer organların faaliyetlerine katılımına devam edecektir.

BM Genel Kurulu’nun 81. oturumu kapsamında, Türkmenistan’ın 2031–2032 dönemi için BM Güvenlik Konseyi’ne ve Birleşmiş Milletler’in diğer seçilmiş organlarına adaylığını sunmak üzere hazırlıklar devam etmektedir.